Kelderluik

Kelderluik-arrest, HR 5 november 1965, NJ 1966, 136 (ECLI:NL:HR:1965:AB7079)

• Onrechtmatige daad
• Gevaarzetting
• Kelderluik criteria

Onderwerp

Criteria voor het vaststellen van de aansprakelijkheid bij het in leven roepen van een situatie die voor andere gevaarlijk kan zijn als zij niet de vereiste voorzichtigheid en oplettendheid in acht nemen.

De feiten

Een werknemer van Coca-Cola heeft tijdens het bevoorraden van café De Munt een kelderluik open laten staan. Het kelderluik bevindt zich vlak voor de ingang van de toiletten. Mathieu Duchateau is in het kelderluik gevallen toen hij op weg was naar het toilet. Hij heeft hierbij ernstig letsel opgelopen aan zijn linkerbeen.

Bij het kelderluik heeft de werknemer van Coca-Cola een drietal kisten met lege flessen opgestapeld. De kisten zorgen ervoor dat de deur van het herentoilet niet geheel open kan en hadden ervoor moeten zorgen dat cafébezoekers het kelderluik zouden opmerken.

Duchateau stelt Coca-Cola aansprakelijk voor het hem overkomen ongeval. Verder eist hij een vergoeding voor de door hem geleden schade.

Rechtbank

• De rechtbank oordeelt dat het ongeval te wijten is aan de onoplettendheid en zorgeloosheid van Duchateau.
• De rechtbank stelt dat een de kistjes ervoor zouden hebben gezorgd dat een persoon die de normale oplettendheid en voorzichtigheid in acht had genomen, zou hebben opgelet waar hij zijn voeten plaatste.
• Duchateau is in beroep gegaan tegen de uitspraak van de rechtbank.

Hof

Het hof oordeelt dat Coca-Cola aansprakelijk is voor het ongeval. Hun werknemer had er rekening mee moeten houden dat cafébezoekers mogelijk niet erg oplettend zijn. Ook is het hof van mening dat de werknemer niet voldoende maatregelen heeft genomen om het kelderluik af te schermen. De werknemer van Coca-Cola had het kelderluik ook met stoelen kunnen blokkeren. Het hof oordeelt dat er sprake is van 50% eigen schuld nu Duchateau niet de nodige oplettendheid en zorgvuldigheid in acht heeft genomen.

Hoge Raad

De Hoge Raad sluit zich aan bij het oordeel van het hof. Om het oordeel te onderbouwen hebben zij vier criteria geformuleerd die gebruikt dienen te worden bij de beoordeling of er sprake is van een onrechtmatige daad bij gevaarzetting.

1. Ten eerste is van belang hoe waarschijnlijk het is dat de vereiste oplettendheid en voorzichtigheid niet in acht worden genomen.
2. Verder is belangrijk hoe groot de kans is dat uit de onoplettendheid en onvoorzichtigheid ongevallen voortkomen.
3. Ook de ernst van de mogelijke gevolgen zijn van belang.
4. Het laatste criterium dat de Hoge Raad hanteert is hoe bezwaarlijk de te nemen maatregelen zijn die het ongeval hadden kunnen voorkomen.

Aansprakelijkheid wordt aangenomen

Als je deze criteria toepast op deze zaak leidt dat ertoe dat Coca-Cola aansprakelijk is voor de schade van Duchateau. De werknemer had er rekening mee moeten houden dat bezoekers van een café niet erg oplettend zijn en dat er dus iemand in het kelderluik zou kunnen vallen. De ernst van het letsel als gevolg van een val in een kelderluik blijkt wel uit het heftige beenletsel dat Duchateau heeft opgelopen. Ook had het ongeval voorkomen kunnen worden als de werknemer stoelen over het kelderluik had geplaatst, wat een redelijk simpele maatregel zou zijn geweest.

Wel eigen schuld Duchateau

De Hoge Raad sluit zich ook aan bij het oordeel van het hof dat Duchateau 50% eigen schuld heeft aan het ongeval.

Bron: HR 5 november 1965, ECLI:NL:1965:AB7079 (( Kelderluik-arrest) Coca-Cola/ Duchateau)