LetselschadeSlachtoffer.nl

Predispositie van een letselschadeslachtoffer houdt in dat het slachtoffer een bepaalde aanleg, dan wel kwetsbaarheid heeft die hem bovengemiddeld vatbaar maakt voor het ontstaan van bepaalde klachten. Het slachtoffer is dan voor het ongeval al vatbaar voor het optreden van bijzondere lichamelijke of geestelijke klachten.[1]

Artikel 6:98 BW

Ook deze klachten die zijn terug te voeren op de bijzondere fysieke of psychische kwetsbaarheid van de benadeelde als gevolg van het ongeval moeten de veroorzaker worden toegerekend op grond van artikel 6:98 BW.[2]

  • In het letselschaderecht geldt namelijk het adagium ‘you have to take the victim as you find him’.
  • Men moet het letselschadeslachtoffer dus nemen zoals hij of zij is, zelfs indien er sprake is van een predispositie.

Twee arresten als voorbeeld van predispositie

Aangereden hartpatiënt-arrest

In het Aangereden hartpatiënt-arrest [3] speelde het volgende zich af. Een bromfietser komt ten val wanneer de bestuurder van een tractor hem geen voorrang geeft. Hij overlijdt vervolgens aan hartfalen. Uit nader onderzoek blijkt dat de bromfietser aan coronaire trombose leed. Deze hartkwaal veroorzaakt bloedproppen in de hartkransslagader.

Overweging Hoge Raad

De Hoge Raad overwoog in dit arrest het volgende: “Aanrijdingen met een dodelijke afloop komen herhaaldelijk voor.

  • Een verkeersdeelnemer dient daarom rekening dient te houden met een dergelijke afloop, ook bij een aanrijding als de onderhavige ten gevolge van het niet voorrang geven door de berijder van een tractor aan de berijder van een bromfiets.
  • De dader die een verkeersfout maakt is in beginsel aansprakelijk voor het dodelijke gevolg, ook al valt de wijze waarop in een bepaald geval het overlijden van het slachtoffer is ingetreden aan te merken als zelden voorkomend, of als liggend buiten de lijn van de normale verwachtingen.”

Causaal verband is niet verbroken

Hieruit volgt dan ook dat de predispositie het causale verband tussen het ongeval en de schade niet verbreekt.

Renteneurose-arrest

In het Renteneurose-arrest speelde zich het volgende af. Een politieagent slaat zonder dat daarvoor reden is het slachtoffer op het hoofd. Het slachtoffer loopt hierdoor fysieke en geestelijke klachten op. Bij nader onderzoek blijkt dat het slachtoffer een bijzondere persoonlijkheidsstructuur heeft die ervoor zorgt dat hij een neurotische drang naar het vorderen van schadevergoeding ontwikkelt, hetgeen renteneurose wordt genoemd.

Toerekening aan dader

In dit arrest overwoog de Hoge Raad het volgende: “Bij een onrechtmatige daad die bestaat uit het toebrengen van letsel zullen de gevolgen van een door de persoonlijke predispositie van het slachtoffer bepaalde reactie op die daad in het algemeen als een gevolg van de onrechtmatige daad aan de dader moeten worden toegerekend, ook al houdt die reactie mede verband met de neurotische behoefte van het slachtoffer een vergoeding te verkrijgen en ook al zijn die gevolgen daardoor ernstiger en langer van duur dan in de normale lijn der verwachtingen ligt. Dit zou slechts anders zijn onder bijzondere omstandigheden, bijv. indien het slachtoffer zou hebben nagelaten van zijn kant alles in het werk te stellen wat redelijkerwijs — mede in aanmerking genomen zijn persoonlijkheidsstructuur — van hem kan worden verlangd om tot het herstelproces bij te dragen.[4]

Ruime toerekening bij letselschade door schending veiligheidsnorm

Uit het voorgaande blijkt dus dat de aansprakelijke tegenpartij het slachtoffer moet nemen zoals hij of zij is, zelfs indien er sprake is van een predispositie.

  • Indien letselschade ontstaat doordat er verkeers- en veiligheidsnormen zijn geschonden wordt dat de dader ruim toegerekend.
  • Bij het verantwoordelijk stellen van de dader wordt er de nadruk gelegd op de aard van de schade, de aard van de aansprakelijkheid en de voorzienbaarheid.
  • De persoonlijkheid dan wel de predispositie van het slachtoffer speelt geen rol bij de – mate van – toerekening.[5]

Begroting van de schade na een ongeval

Echter speelt dit wel een belangrijke rol bij de begroting van de schade. In beginsel komt de volledige schade van het letselschadeslachtoffer voor vergoeding in aanmerking. De rechter heeft veel vrijheid om de omvang van de schade te schatten ex artikel 6:97 en 6:105 BW. De schade dient te worden bepaald door een vergelijking te maken tussen de door de rechter in te schatten toekomstige en hypothetische situatie met en zonder het ongeval.[6]

Bronnen:

[1] D.C.A. van den Dungen, ‘De rechter als waarzegger: de invloed van de predispositie op de begroting van toekomstige schade’, BB 2016/33, p. 1.

[2] A.J. Akkermans, ‘Causaliteit bij letselschade en medische expertise’, TVP 2003/4, p. 94.

[3] HR 21 maart 1975, NJ 1975/372, (Aangereden hartpatiënt-arrest).

[4] HR 8 februari 1985, NJ 1986/137 (Renteneuse-arrest).

[5] D.C.A. van den Dungen, ‘De rechter als waarzegger: de invloed van de predispositie op de begroting van toekomstige schade’, BB 2016/33, p. 2.

[6] H. van Dijk en J.S. Overes, ‘Prepositie en de omvang van de vergoeding van letselschade. Naar een onzekerheidscorrectie bij onzekerheid rondom predispositie?’ DJ 2016/2832.

Diensten

Wat doen wij en voor wie doen wij dat? Voor slachtoffers van letselschade en voor letselschadeprofessionals die behoefte hebben aan objectieve informatie over letselschade.

Kennis

LetselschadeSlachtoffer.nl biedt met haar website de laatste stand van zaken op het gebied van Jurisprudentie en legt via Wikipedia de termen uit die bij letselschade worden gebruikt.

Hulp

Heeft u zelf een ongeval met letsel meegemaakt en wenst u professionele en kosteloze hulp van ervaren letselschadejuristen? Neem dan contact met ons op via het contactformulier op deze site.