LetselschadeSlachtoffer.nl

Hoge Raad 12 mei 2000 , ECLI:NL:HR:2000:AA5784

  • Onrechtmatige daad (6:162 BW)
  • Ongelukkige samenloop van omstandigheden (OSVO)
  • Gevaarzetting
  • Vriendendienst

Onderwerp

Wanneer is gedrag onrechtmatig en wanneer is er sprake van een ongelukkige samenloop van omstandigheden?

De feiten in Jansen/Jansen

Op 10 mei 1994 helpt Wendy haar zus Monique bij het verhuizen. Wanneer zij samen een linnenkast proberen te verplaatsen verliest Monique op een bepaald punt haar evenwicht, waardoor de kast uit haar handen glipt. In een wanhopige poging geeft Monique de kast nog een duw naar boven. Hierdoor raakt de rechterarm van Wendy bekneld. Uiteindelijk is het amputeren van de onderarm van Wendy noodzakelijk. Wendy houdt Monique wegens onrechtmatige daad (artikel 6:162 BW) aansprakelijk en vordert een schadevergoeding van 10.000 gulden.

Rechtbank en het Hof

De Rechtbank wijst de vordering helemaal toe. Het Hof beslist daarna echter dat de veroordeling moet worden gebaseerd op slechts 50% aansprakelijkheid. Het Hof heeft hierbij artikel 6:101 BW meegenomen. Dit artikel bepaalt dat, indien de schade mede een gevolg is van een omstandigheid die aan de benadeelde kan worden toegerekend, de aansprakelijk gestelde niet volledig aansprakelijk kan worden gesteld. De vergoedingsplicht wordt dan namelijk verdeeld in evenredigheid met de mate waarin de aan ieder toe te rekenen omstandigheden tot de schade hebben bijgedragen.[1] Bovenstaande gaat echter niet op indien de billijkheid dit wegens de uiteenlopende ernst van de gemaakte fouten of andere omstandigheden van het geval dit eist. In zo’n situatie kan aan een benadeelde geen vergoedingsplicht worden gerekend.

Hoge Raad

De Hoge Raad beslist dat: zodanig gevaarscheppend gedrag slechts onrechtmatig is, indien de mate van waarschijnlijkheid van een ongeval als gevolg van dat gedrag zo groot is, dat de dader zich naar maatstaven van zorgvuldigheid van dat gedrag had moeten onthouden.[2] De horizontale draaimanoeuvre die Monique maakte, maakt een ongeval als deze niet onder alle omstandigheden zodanig waarschijnlijk, dat verweerster zich naar de eisen van de haar jegens eiseres betamende zorgvuldigheid daarvan had behoren te onthouden. De Hoge Raad concludeert hiermee dat het in deze zaak gaat om een ongelukkige samenloop van omstandigheden. De ernst van het letsel doet hier niets aan af en wordt dus ook niet meegenomen.[3]

Hoe nu verder

Naar aanleiding van dit arrest ontstond grote onduidelijkheid over de vraag wanneer er sprake is van een ongelukkige samenloop van omstandigheden. Het ongelukkige samenloop van omstandigheden beginsel kan bijvoorbeeld worden toegepast, indien het om een onrechtmatigheidsoordeel gaat in gevallen van gevaarzetting. Dit was in bovenstaand arrest het geval. Wendy wilde Monique aansprakelijk stellen voor het ongeluk met de linnenkast.

Ongelukkige samenloop van omstandigheden (OSVO)

Alhoewel het verplaatsen van de kast een gevaarlijke situatie opleverde, oordeelde de Hoge Raad toch dat hier sprake was van een ongelukkige samenloop van omstandigheden. Hierbij werd mede meegenomen dat het de eerste keer wel goed was gegaan. Het probleem bij ‘ongelukkige samenloop van omstandigheden’ is echter dat het geen op zichzelf staande criteria bevat. Er worden geen specifieke voorwaarden gegeven, waarna van een ‘ongelukkige samenloop van omstandigheden’ kan worden gesproken. Hierdoor wordt het meer als een conclusie gebruikt, nadat is vastgesteld dat van onrechtmatigheid geen sprake is in plaats van een op zichzelf staand begrip.

Bronnen:

[1] Artikel 6:101 BW

[2] HR 9 december 1994, nr. 15527, NJ 1996, 403

[3] ECLI:NL:HR:2000:AA5784, par. 4.3

Diensten

Wat doen wij en voor wie doen wij dat? Voor slachtoffers van letselschade en voor letselschadeprofessionals die behoefte hebben aan objectieve informatie over letselschade.

Kennis

LetselschadeSlachtoffer.nl biedt met haar website de laatste stand van zaken op het gebied van Jurisprudentie en legt via Wikipedia de termen uit die bij letselschade worden gebruikt.

Hulp

Heeft u zelf een ongeval met letsel meegemaakt en wenst u professionele en kosteloze hulp van ervaren letselschadejuristen? Neem dan contact met ons op via het contactformulier op deze site.